Ο Ηλίας Καραβόλιας είναι Οικονομολόγος  με ειδίκευση Γενικής Θεωρίας και Οικονομικής Πολιτικής. Κατέχει Master of Arts από το European Institute of Philosophical  Anthropology.

To ανάθεμα στους εξειδικευμένους (μακρο)οικονομολόγους, που μελετούν και ενίοτε σχεδιάζουν την οικονομική πολιτική, είναι ότι πιο σύνηθες ως φαινόμενο. Ειδικά στην φθονερή και μνησίκακη κλειστή νεοελληνική κοινωνία( όπου όλοι ”ξέρουν” από οικονομική πολιτική, μακροοικονομικά, δημοσιονομικά, διεθνή οικονομικά, άρα νιώθουν ότι…. μπορούν να ”κατανοούν” τα πάντα σε πολιτική, γεωπολιτική, γεωοικονομικά, διεθνείς σχέσεις και πάει λέγοντας…)

Ακόμη και στην Αμερική όμως, όπου η τραμπική εξουσία υιοθετεί σε πολλά την χαοτική αταξία ως δήθεν σχέδιο, τα πανεπιστήμια και τα ερευνητικά κέντρα συνεχίζουν ευτυχώς  να παράγουν. Και δεν παράγουν μόνο για όφελος πχ του χρηματοπιστωτικού συστήματος ή του κρατικού Λεβιάθαν : παράγουν χρήσιμη γνώση, εφαρμοσμένη επιστήμη, προς όφελος της κοινωνίας και της διάχυσης της ευημερίας, ειδικά όταν αυτή εξαρτάται από την σύζευξη κυβερνητικών μέτρων και ατομικών/συλλογικών συμπεριφορών.

Έχοντας δει από νωρίς το πληθωριστικό κύμα που ερχότανε αναπόφευκτα, από την έκδοση υπερβολικού χρήματος και την παραμονή σε καθεστώς χαμηλών επιτοκίων, μερικοί οικονομολόγοι ήξεραν ότι ένα ασταθές γεωπολιτικό περιβάλλον και ένας πόλεμος, ήταν ο τέλειος συνδυασμός ώστε να σηκωθούν οι τιμές στα αγαθά και στις αγορές.

Αλλά ήξεραν οτι ο ανθρώπινος παράγοντας είναι πάντα ισχυρότερος από τις προβλέψεις. Και ότι η κουλτούρα συναλλαγών επηρεάζει σε κάθε οικονομία τόσο τις τιμές όσο και τα μέτρα οικονομικής πολιτικής ( βλ πχ Ελλάδα : αδιαμαρτύρητα δεχόμαστε τα ακριβά καύσιμα, τρόφιμα, και γενικά την ακρίβεια, ψωνίζουμε τα πάντα και την επιδοτούμε, οπότε δεν υπάρχει κανένας λόγος η κυβέρνηση να επέμβει στην αγορά και να μειώσει τιμές και δημόσια έσοδα- απλά γράφει υπερπλεονάσματα και ”μοιράζει” επιδόματα, κερδίζοντας πολιτικά οφέλη)

Πάμε όμως στην επιστημονική ουσία : άραγε πως καταλήγουν να επηρεάζουν οι προσδοκίες για το μέλλον την οικονομική μας συμπεριφορά ; Και πως αυτό ”πρέπει” να σταθμίζεται από τους σχεδιαστές της οικονομικής πολιτικής ; Πως δηλαδή μπορεί την συνεχή ψυχολογική ροπή για υπερκατανάλωση( ή για υποκατανάλωση )να την ζυγίσει μια κυβέρνηση, οι επιχειρήσεις, τα νοικοκυριά ;

Εδώ και δεκαετίες ως οικονομολόγοι γνωρίζουμε ότι οι πεποιθήσεις διαδραματίζουν κεντρικό ρόλο στον συναλλακτικό κόσμο — από το πόσα ξοδεύουν τα νοικοκυριά, μέχρι τον τρόπο με τον οποίο οι επιχειρήσεις καθορίζουν τις τιμές, τον τρόπο με τον οποίο κυβερνήσεις παίρνουν δημοσιονομικά μέτρα και πως οι κεντρικές τράπεζες χαράσσουν επίσημα την νομισματική πολιτική τους.

Ωστόσο, το να προσδιοριστεί ακριβώς πώς οι προσδοκίες επηρεάζουν τις οικονομικές αυτές αποφάσεις αποτελεί μία από τις πιο επίμονες εμπειρικές προκλήσεις του κλάδου. Σε αυτό το βιβλίο οι Olivier Coibion( University of Texas) και Yuriy Gorodnichenko ( University of Berkley) παρουσιάζουν μια νέα εμπειρική προσέγγιση : τη χρήση τυχαιοποιημένων ελεγχόμενων δοκιμών (RCT) για τη μελέτη της αιτιώδους επίδρασης των προσδοκιών

Βασιζόμενοι σε περισσότερα από δέκα χρόνια έρευνας δείχνουν πώς η στοχευμένη επεξεργασία πληροφοριών μπορεί να δημιουργήσει πειραματική διακύμανση στις πεποιθήσεις — καθιστώντας δυνατή τη μέτρηση του τρόπου με τον οποίο αυτές οι πεποιθήσεις επηρεάζουν τις αποφάσεις στον πραγματικό κόσμο.

Παράλληλα, επαναξιολογούν τα όρια του παραδοσιακού πλαισίου των ορθολογικών προσδοκιών και προσφέρουν μια πλουσιότερη, και τεκμηριωμένη εικόνα, του τρόπου με τον οποίο οι άνθρωποι διαμορφώνουν τις απόψεις τους για την οικονομία και ενεργούν βάσει αυτών.

Συνδυάζοντας την αξιοπιστία των πειραμάτων τους με τα γενικότερα ζητήματα της μακροοικονομίας, οι συγγραφείς παρέχουν έναν σαφή, πρακτικό οδηγό για αυτή τη νέα μεθοδολογία — από το σχεδιασμό της έρευνας έως την εφαρμογή και τη μέτρηση του τρόπου με τον οποίο οι πεποιθήσεις μετατρέπονται σε συμπεριφορά.

Ενώ μεγάλο μέρος του βιβλίου επικεντρώνεται στις προσδοκίες για τον πληθωρισμό, τα τελευταία κεφάλαια διερευνούν πώς αυτή η προσέγγιση ρίχνει φως στον ρόλο της αβεβαιότητας στη λήψη αποφάσεων από επιχειρήσεις και νοικοκυριά, στην επίδραση των προσδοκιών στη χρηματοοικονομική συμπεριφορά και στον τρόπο με τον οποίο οι επιδράσεις αυτές διαμορφώνουν τις δαπάνες των νοικοκυριών( και τελικά καθορίζουν την οικονομία)….