Ανοιχτή πόρτα

Ο ήχος του «Αγροτικόν» με τον Νίκο Παπάζογλου, είναι ξανά εδώ ~ Δημήτρης Κατσούλας

Spread the love

Ο Δημήτρης Κατσούλας είναι συνταξιούχος του Ταμείου Νομικών. Παρουσιάζεται: “Εν συντομία λοιπόν, έχουμε και λέμε: Με καταγωγή από την Μεσσηνία, αποφάσισα εν μέσω Πανδημίας COVID-19, να αποχωριστώ την Ελλάδα και να εγκατασταθώ στο Μιλάνο, βρίσκοντας διέξοδο στις αναζητήσεις μου Μουσική και Θέατρο, όπου παραμένουν οι μεγάλες μου Αγάπες. Μότο ζωής: ΥΠΝΟΣ, Ο ΜΙΣΟΣ ΘΑΝΑΤΟΣ|

Υπάρχουν κάποιες στιγμές στην ιστορία της Ελληνικής μουσικής που αρνούνται να ξεθωριάσουν, ακόμα κι αν παρέλθουν πολλές-πολλές δεκαετίες. Όταν η σύζυγος του Νίκου Παπάζογλου ανεκάλυψε τυχαία το 2023 στο υπόγειο του σπιτιού τους δυο ξεχασμένες μπομπίνες από το Καλοκαίρι του 1986, δεν βρήκε απλώς μια παλιά ηχογράφηση, έφερε στο φως το ζωντανό πνεύμα μιας σπουδαίας ολόκληρης εποχής. Η κυκλοφορία αυτής της θρυλικής συναυλίας στο Θέατρο Δάσους σε έναν συλλεκτικό, διπλό δίσκο βινυλίου ο οποίος περιλαμβάνει 19 τραγούδια, που κυκλοφόρησε πριν λίγες ημέρες με τον τίτλο: «ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΖΟΓΛΟΥ ΕΠΙΤΟΠΙΑ ΗΧΟΓΡΑΦΗΣΗ, ΘΕΑΤΡΟ ΔΑΣΟΥΣ, 18 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 1986», από την παραγωγό Εταιρεία B-OTHERSIDE RECORDS/Στρόγγυλοι Δίσκοι (με τιμή στα €36.90), γίνεται η αφορμή για να επιστρέψουμε στον ζωντανό κόσμο του πολυτάλαντου τραγουδοποιού με το κόκκινο μαντήλι, το μπαγλαμαδάκι και, κυρίως, στο θρυλικό του στούντιο «Αγροτικόν», όπου τόσο πολύ αγάπησε και με τα ίδια του τα χέρια – αλλά πάνω από όλα με μεράκι – το  έστησε, στην Κάτω Τούμπα Θεσσαλονίκης, εκεί όπου γεννήθηκε ο ήχος, ο οποίος άλλαξε για πάντα το Ελληνικό τραγούδι.

Ο Νίκος Παπάζογλου υπήρξε ένας αυθεντικός τραγουδοποιός επαναστάτης, ο οποίος κατάφερε να παντρέψει μοναδικά το παραδοσιακό και το λαϊκό τραγούδι με τον ηλεκτρικό ήχο της ροκ. Ξεκινώντας από Rock συγκροτήματα του ’60 και του’70, σφράγισε την Ελληνική δισκογραφία ερμηνεύοντας την «Εκδίκηση της Γυφτιάς» σε μουσική Νίκου Ξυδάκη, στίχους Μανώλη Ρασούλη και παραγωγή του Διονύση Σαββόπουλου το 1978. Οι ζωντανές του εμφανίσεις δεν ήσαν απλές συναυλίες, αλλά τελετές γεμάτες ηλεκτρισμό, λυρισμό και μια βαθιά μυσταγωγία που ένωνε το κοινό σε μια τεράστια παρέα.

Η ίδρυση του στούντιο το 1974, δεν ήταν απλώς ένας χώρος με κονσόλες, τύμπανα, μίκτες, μπαγλαμαδάκια, ντέφια και μικρόφωνα, ήταν ένα ανεξάρτητο καταφύγιο δημιουργίας μακριά από τις εμπορικές πιέσεις και τα κατεστημένα της Αθηναϊκής δισκογραφίας, όπου λειτουργούσαν ως μονοπώλια.

Ο Παπάζογλου λειτούργησε ως δάσκαλος, παραγωγός και επιμελητής ήχων, για μια ολόκληρη γενιά νέων καλλιτεχνών. Στο «Αγροτικόν» βρήκαν τον χώρο να πειραματιστούν, να δημιουργήσουν και να μεγαλουργήσουν σπουδαία ονόματα του χώρου, όπως:

Σωκράτης Μάλαμας

Θανάσης Παπακωνσταντίνου

Μελίνα Κανά

Βάσω Αλλαγιάννη

Ορφέας Περίδης

Σάκης Μπουλάς

Χειμερινοί Κολυμβητές

Γιώργος Ζήκας

Τρύπες & Φατμέ και πολλοί, πολλοί άλλοι.

Εκεί διαμορφώθηκε η σχολή αυτού που ονομάστηκε «Σύγχρονο Έντεχνο και Εναλλακτικό Ελληνικό τραγούδι», βασισμένο στο ήθος, την ελευθερία έκφρασης και την αδιαπραγμάτευτη ποιότητα του ήχου.

Την απαιτητική ψηφιακή αποκατάσταση, την επεξεργασία και το mastering αυτού του αρχειακού υλικού του 1986, έφερε εις πέρας ο μουσικός παραγωγός Χρήστος Μέγας. Το αποτέλεσμα αποτυπώνεται σε μια συλλεκτική έκδοση διπλού δίσκου βινυλίου (LP) σε 1000 αντίτυπα αριθμημένα με υπογραφή, η οποία συνοδεύεται από ανέκδοτο φωτογραφικό υλικό από το προσωπικό αρχείο του καλλιτέχνη, άξιο μελέτης, θαυμασμού και έρευνας.

Περιεχόμενα συλλεκτικού δίσκου

Η ηχογράφηση που αποτυπώνει την εκρηκτική ενέργεια του αεικίνητου Νίκου Παπάζογλου και του εξαιρετικού μουσικού του σχήματος, «Ταχεία Θεσσαλονίκης» (η οποία αργότερα μετονομάστηκε σε «Λοξή Φάλαγγα»), σε μια περίοδο απόλυτης καλλιτεχνικής αιχμής, περιέχει:

*«Πειραγμένες» ροκ ενορχηστρώσεις σε τραγούδια εμβληματικά από την «Εκδίκηση της Γυφτιάς» (1978) και τα «Δήθεν» (1979).

*Κομμάτια από το «Χαράτσι» (1984), τον πρώτο προσωπικό δίσκο που φέρει τη σφραγίδα του ήχου του «Αγροτικόν».

*Πρώτες ζωντανές εκτελέσεις τραγουδιών από τον τότε επικείμενο δίσκο «Μέσω νεφών» (1986), ο οποίος εκείνο το Αυγουστιάτικο βράδυ βρισκόταν ακόμα στο στάδιο των ηχογραφήσεων.

*Κομμάτια από το «Χαράτσι» (1984), τον πρώτο προσωπικό δίσκο που φέρει τη σφραγίδα του ήχου του «Αγροτικόν».

Αυτή η κυκλοφορία αποτελεί μια μοναδική γέφυρα στον χρόνο, δίνοντας την ευκαιρία στις νεότερες γενιές να πάρουν μια γεύση από την ενέργεια και τον λυρικό ερωτισμό των ζωντανών του εμφανίσεων, ενώ προσφέρει μια βαθιά, γνήσια συγκίνηση σε όσους είχαν την τύχη να βάλουν το δικό τους «λιθαράκι» σ’ εκείνες τις θρυλικές νύχτες.

Η επιστροφή αυτής της ηχογράφησης του 1986 στην φυσική της έκδοση, το βινύλιο (σε έκδοση CD δεν κυκλοφορεί προς το παρόν, και όπως οι πληροφορίες που έχουμε, δεν πρόκειται να κυκλοφορήσει), αναδεικνύει μια χαμένη ιεροτελεστία και φέρνει στο φως μια αναπόφευκτη σύγκριση ανάμεσα στο τότε και το σήμερα. Η εποχή του Νίκου Παπάζογλου ήταν μια εποχή συλλογική, γεμάτη φυσικότητα και μια διάχυτη ανάγκη των ανθρώπων να σμίγουν, να γίνονται απέραντες παρέες και να επικοινωνούν μέσα από το τραγούδι. Στον αντίποδα, η σημερινή εποχή της υπερπληροφόρησης και της ψηφιακής «ευκολίας», έχει απομονώσει τον ακροατή και την αίσθηση της ακρόασης γενικότερα.

Αυτή η μετάβαση αποτυπώνεται ανάγλυφα στην καθυπόταξη του ήχου στην καταιγιστική κυριαρχία του mp3 και των αλγορίθμων του streaming. Στον βωμό της φορητότητας και της ταχύτητας που διέπει τα πάντα, ο ήχος συμπιέζεται βίαια, χάνοντας τις αρετές του, το βάθος και τη ζεστασιά του αναλογικού μέσου αναπαραγωγής που αναζητούν οι εραστές του ήχου. Μαζί με τις ακουστικές απώλειες (που είναι τεράστιες), χάθηκε και η ίδια η προσήλωση στην ακουστική. Η μουσική από πρωταγωνιστής, έγινε ένας θόρυβος …ακαταλαβίστικος για τις ανάγκες μας τις καθημερινές και τις δραστηριότητές μας.

Το πιο οδυνηρό, ωστόσο, χαρακτηριστικό των καιρών μας είναι η έλλειψη χρόνου. Σήμερα, η συντριπτική πλειονότητα των ανθρώπων είναι εγκλωβισμένη σε ένα αδιάκοπο λούκι επιβίωσης, όπου οι πιεστικοί ρυθμοί και το καθημερινό άγχος, δεν αφήνουν περιθώρια για πνευματική τροφή. Πολλοί από εμάς ζούμε με τις αναμνήσεις εκείνων των παλιών, θρυλικών συναυλιών στα γήπεδα και στα στάδια, όμως στην πραγματικότητα δεν βρίσκουμε πλέον χρόνο για να καθίσουμε μπροστά από δυο ηχεία και να αφιερωθούμε χωρίς περισπασμούς στην ατόφια, φυσική μουσική. Κυκλοφορίες σαν κι αυτή με τον Νίκο Παπάζογλου, δεν αποτελούν απλώς ένα ταξίδι στο παρελθόν, αλλά μια υπενθύμιση της ανάγκης μας να σταματήσουμε για λίγο τον χρόνο και να ξαναβρούμε την ψυχή μας μέσα από τον καθαρό, ξάστερο και ασυμπίεστο ήχο που είναι απολαυστικός.

Αξιολόγηση 2LP διάρκειας 78’: *****/5

SHARE
RELATED POSTS
Σταύρος Θεοδωράκης: “Αφού θέλουμε την Ελλάδα αλλιώς, ας πράξουμε αλλιώς”. Μήνυμα για το 2019!
Τώνια Μοροπούλου: “Απέσυρα την υποψηφιότητά μου για λόγους ευθιξίας. Κανείς δεν θα σπιλώσει το όνομά μου”
Κουβέντα στο παγκάκι: «Το Εργασιακό Ν/Σ»!, του Γιώργου Σαράφογλου- Park-bench talk: “The Labor Bill”!, by George Sarafoglou

Leave Your Reply

*
This site is protected by reCAPTCHA and the Google Privacy Policy and Terms of Service apply.