Απόψεις

Στο νεκρό δάσος, του Άρη Μαραγκόπουλου

Spread the love

Στο νεκρό δάσος των λέξεων προχωράω.

Aνάβω τα χλωμά φανάρια στους δρόμους

προσπαθώ ν’ αναστήσω.

Tα ονόματα που πυρπόλησαν τις καρδιές

σε μυστικές συνεδριάσεις

τα ονόματα που οδήγησαν

όλα δολοφονούνται.

Tώρα κυκλοφορούν σε ανάκτορα ξένοι

ντύνονται επίσημα στις δεξιώσεις

σε διπλωματικά συνέδρια ανταλλάσονται

χειραψίες

φριχτά υπομνήματα

παρευρίσκονται στις γιορτές, υποκλίνονται–

Tώρα πεθαίνουν.

 

Ω Pόζα Λούξεμπουργκ, Λένιν, ποιητές,

Ω Tέλμαν Tάνεφ

παγωμένοι σε επίσημες αίθουσες

δαφνοστεφείς ήρωες

μυθικά πρόσωπα

ελάτε.

 

Oι εξουσίες σήμερα χαϊδεύονται σαν

ερωτιάρες γάτες πάνω στις στέγες μας

οι πρόεδροι ανταλλάσσουν επισκέψεις

οι πατριάρχες πάλι ενθρονίζονται

κάτωαπό τα νόμιμα κάδρα σας

μας περιπαίζουν.

 

Eγώ έχω μέσα στη θύμησή μου

τηνώρα που ανέβαινε το πλήθος στις σκάλες

με τη φωτιά κρατώντας τη μεγάλη ταμπέλα

Όλη η εξουσία στα Σοβιέτ.

Έχω στη θύμησή μου την ατμομηχανή που έφερε

την ύχτα τον Λένιν

τον έξαλλο Mαγιακόφσκι που πυροβολούσε

τους υπουργούς

τους φοιτητές αγκαλιασμένους με τους χωριάτες.

 

Πώς βγήκανε πάλι απ’ αυτή τη φωτιά

ο Kος Διευθυντής

ο διπλωματικός ακόλουθος

ο Kος πρέσβης;

Kαι τώρα τι πρέπει να γίνει

σ’ αυτό το νεκροταφείο των ονομάτων

σ’αυτό το νεκροταφείο των λέξεων;

 

Πώς θα ξαναβαφτίσουμε τις πυρκαγιές

ελευθερία, ισότητα, Σοβιέτ, εξουσία;

————————————————-
Mιχάλης Kατσαρός, Kατά Σαδδουκαίων, α’ έκδοση:1953.
————————————————-

Σημείωμα:

Έχω μεγαλώσει με αυτό το «στρατευμένο» ποίημα του Mιχάλη. Ήμουν πέντε χρονών όταντο έγραψε ο θείος μου. Tο πρωτοδιάβασα στο δημοτικό. Φυλάω πάντα την A’ έκδοσητης συλλογής. Aλλά για κάποιο παράξενο λόγο, πέρα από τη βιωματική μου σχέση μεαυτό· πέρα από τη μετεμφυλιακή συγκυρία που γράφτηκε (της οποίας σηματοδοτεί,με κριτική αυστηρότητα και τόλμη για εκείνη την εποχή, την αντισταλινική τηςεκδοχή)· το ποίημα έρχεται ξανά και ξανά, όλα αυτά τα χρόνια, να ξεκαθαρίζειτην πικρία μου για τον κόσμο: ήρωες, αγώνες, τα κοινωνικά οράματα στα οποίαπίστεψε μια ολόκληρη ανθρωπότητα στον εικοστό αιώνα, ναι, έσβησαν, έφυγαν,τακτοποιήθηκαν διά παντός στο συλλογικό μουσείο, δεν αφορούν σχεδόν κανένα πια,δεν κινητοποιούν κανένα. Σχεδόν. 

 

Καμία επανάσταση, παρά τις υποσχέσεις της, δεν κατάφερε να κλονίσει τα θεμέλια τηςEξουσίας. H Eξουσία παραμένει όπως ήταν από κτίσεως κόσμου. Aλλά για τον ίδιο ακριβώς λόγο και τακοινωνικά όνειρα παραμένουν ακόμα τα ίδια που υπήρξαν από κτίσεως κόσμου.

 

 

H τέχνη, άραγε, παραμένει το τελευταίο οχυρό, η τελευταία εστία αντίστασης πριντη διάλυση του εν κρίσει παγκοσμιοποιημένου πολιτισμού, εκείνου που αντικατέστησε τον ανθρωπισμό με την βαρβαρική κατανάλωση; Δεν ξέρω. Κούφιος λόγος ακούγεται αυτή η ερώτηση – και την υποβάλω στον εαυτό μου τουλάχιστον δεκαπέντετόσα χρόνια. Κι ωστόσο, σκέφτομαι, μόνη η τέχνη μπορεί ακόμα να συνεισφέρει σεκάτι άπιαστο, σχεδόν αδύνατο: ναεπαναφέρει το χαμένο νόημα στις λιπόθυμες Λέξεις. Kι αυτό δεν είναι κούφιοςλόγος. Eίναι περισσότερο, το ύστατο αίτημα των καιρών που έχουν χάσει, στηνκυριολεξία, τα λόγια τους, των καιρών που έχουν βυθιστεί χαυνωτικά στην αλαλίατης συναίνεσης. Tο σύγχρονο κοινωνικό αίτημα ταυτίζεται με εκείνο που οπροφητικός Kατσαρός διέκρινε από τότε: Πώςθα ξαναβαφτίσουμε τις πυρκαγιές στη μεταμοντέρνα νιρβάνα; Mε ποιον σύγχρονολόγο θα αρθρώσουμε ξανά και ξανά και ξανά μια συλλογική απαίτηση για ελευθερία,ισότητα, καθαρό αέρα;

 

O ποιητής έθεσε το ερώτημα εξήντα τόσα χρόνια πριν. H απάντηση εκκρεμεί.

SHARE
RELATED POSTS
Φωτογραφίζω τη στιγμή, της Αναστασίας Φωκά
Παυλίδης: Οδούς αντί οδόντος
Ο άνεργος και το διάβασμα, του Κωστή Α. Μακρή

Leave Your Reply

*
This site is protected by reCAPTCHA and the Google Privacy Policy and Terms of Service apply.