Πόρτα στον Πολιτισμό

Το διαχρονικό και το εφήμερο, του Μάνου Στεφανίδη

Ο Μάνος Στεφανίδης είναι Ιστορικός Τέχνης και Αναπληρωτής Καθηγητής στο Τμήμα Θεατρικών Σπουδών του ΕΚΠΑ.

Διαβάστε τα άρθρα του Μάνου Στεφανίδη ΕΔΩ

Σ’ ολόκληρη την ιστορία της τέχνης το επικαιρικό διαγκωνίζεται σταθερά με το αιώνιο και η εκάστοτε μόδα με τις λεγόμενες, κλασικές αξίες.

Με σημερινούς όρους θα μιλούσαμε για την δεσπόζουσα, εννοιολογική έκφραση που κυριαρχεί στις σχολές τέχνης όλου του κόσμου αλλά και στους κύκλους των “προοδευτικών” καλλιτεχνών απέναντι στον συρμό της αναβίωσης των ποικίλων κλασικισμών. Με ρυθμιστή βέβαια την πανταχού παρούσα και παντοδύναμη αγορά τέχνης. Η οποία μπορεί σαν Κίρκη να μεταμορφώσει το τίποτα σε χρυσάφι.

Ο Duchamp πάλι, παρά την ευφυΐα και το οξύ χιούμορ, εξόρισε πουριτανικά την ηδονή από την τέχνη υποβιβάζοντάς την σε απλή σπαζοκεφαλιά. Θεωρούσε, μ’ άλλα λόγια, ως πουριτανός του μοντέρνου και προτεστάντης της έκφρασης την ευχαρίστηση, δηλαδή τη συγκίνηση, αμαρτία.

Ο ορθολογισμός απέβαλε την συναισθηματική εμπλοκή, η λατρεία του προφανούς το υπερβατικό κι όλα αυτά μακροπρόθεσμα σημαίνουν την αργή διολίσθηση στο ασήμαντο και την τιποτολογία.

Προσέξτε τώρα αυτό το εξαίρετο φρέσκο που εντόπισα στο μοναστήρι Σαν Μάρκο της Φλωρεντίας, την καθέδρα του Φρα Αντζέλικο. Πρόκειται για έργο του Φρα Μπαρτολομέο και εικονίζει τον Ιωάννη τον Βαπτιστή, δηλαδή ένα θέμα θρησκευτικό. Μέχρι εκεί όμως! Στην πράξη εκφράζει το βαθύτατα ουμανιστικό πνεύμα της Αναγέννησης, ένα ύφος απόλυτα κλασικό που ανάλογο του μπορούμε να βρούμε μόνο στις τοιχογραφίες των τύμβων της Βεργίνας. Δηλαδή στη ζωγραφική του τέταρτου αιώνα προ Χριστού! Προσέξτε ακόμα την πολύ λιτή χρωματολογία, τους διάφανους τόνους, το σίγουρο αλλά καθόλου περιγραφικό σχέδιο, την αύρα του προσώπου και συγκρίνετε το, ας πούμε, μιαν αττική λήκυθο. Ή, ακόμα καλύτερα, μ’ ένα πρώιμο Φαγιούμ. Να πώς θα όριζα το κλασικό. Ως εκείνη τη μορφή τέχνης που η διάρκειά – πιο σωστά η αντοχή της στα μάτια ενός συνεχώς εναλλασσόμενου κοινού – την καθιστά συνεχώς μοντέρνα.

Μπορεί να είναι εικόνα 1 άτομο


Το άρθρο απηχεί τις απόψεις του συντάκτη του.
The article expresses the views of the author iPorta.gr

Βιβλίο: ΕΞΟΜΟΛΟΓΗΣΗ ΣΕ ΔΕΚΑ ΠΡΑΞΕΙΣ”, ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΦΙΛΝΤΙΣΙ

SHARE
RELATED POSTS
w03-72540PIAF_THE_SHOW04.jpg
Η παράσταση Piaf The Show στο Θέατρο Γης
Ιστορία και Διακόσμηση, του Μάνου Στεφανίδη
Τα ευρήματα του μετρό Θεσσαλονίκης και η κρίση του εθνικού κράτους, της Μαρίας Μαυρουδή

Leave Your Reply

*
This site is protected by reCAPTCHA and the Google Privacy Policy and Terms of Service apply.