Σήμερα 14 Ιανουαρίου 2026 στις 7:30 μμ στον Ιανό επί της Σταδίου στο Σύνταγμα της Αθήνας θα παρουσιαστεί το εξαιρετικά ενδιαφέρον βιβλίο του ποινικολόγου Πανου Μπιτσαξή “Σοσιαλισμός;” εκδόσεις Λιβάνη. Θα μιλήσουν ο Παύλος Γερουλάνος, ο οποίος και προλογίζει το βιβλίο, ο Γιάννης Πανούσης, ο Δημήτρης Αναστασόπουλος, ο Γιάννης Ιωαννίδης και ο συγγραφέας Πάνος Μπιτσαξής. Συντονίζει η Χριστίνα Ταχιάου.
Γνωρίζετε την κωμωδία του Αλέκου Σακελλάριου “Η κόρη μου η σοσιαλίστρια” με τον Σωτηράκη και την Αγλαΐτσα την Βουγιουκλάκη και τον Παπαμιχαήλ που έκοψε το 1966 700.000 σχεδόν εισιτήρια. Το ευφυές αυτό έργο σε σενάριο και σκηνοθεσία Αλέκου Σακελλάριου είχε πρωτοανέβει το 1965, έναν χρόνο νωρίτερα σε θεατρική παράσταση με τους ίδιους πρωταγωνιστές και σε μουσική Γιώργου Ζαμπέτα και σημείωσε επίσης τεράστια επιτυχία. Παρόλο που το πραξικόπημα της χούντας το 1967 δεν είχε πραγματοποιηθεί η ταινία λογοκρίθηκε για τα πλακάτ που κρατούσαν οι ηθοποιοί και έγραφαν Ειρήνη και Αγάπη, κόπηκαν οι συγκεκριμένες σκηνές. Επιπλέον, η επίσημη και μη διαγωνιστική προβολή της ταινίας στο Φεστιβάλ των Καννών το 1967 εμποδίστηκε καθώς πραγματοποιήθηκε η δικτατορία τον Απρίλιο του ’67.
Αυτή η ανάλαφρη, χαρούμενη κωμωδία του Σακελλάριου, του ευφυούς Αλέκου Σακελλάριου χτυπούσε επί της ουσίας καμπανάκια για το καζάνι που έβραζε ήδη στην Ελλάδα την σκοτεινή δεκαετία 64-74 και θα σας παραπέμψω στο ομότιτλο ντοκυμαντέρ του Αλέξη Παπαχελά.
Και φτάνουμε στο ευφυές βιβλίο του Πάνου, του ευφυούς Πάνου Μπιτσαξή, τον “Σοσιαλισμό;” με ερωτηματικό γιατί όπως πορεύεται η πραγματικότητα που ζούμε έχει ατελείωτα ερωτηματικά. Την κατάλληλη εποχή δημιούργησε ένα πόνημα αξιοθαύμαστης ιστορικής ακρίβειας γράφοντας με απλότητα, σαφήνεια, συνέπεια, ωραίο χιούμορ, ένα βιβλίο που περικλείει σε 200 σελίδες την σημαντική υπενθύμιση της έννοιας του Σοσιαλισμού, την κουλτούρα της σοσιαλιστικής πολιτικής σκέψης και θέτει ξεκάθαρα τα ερωτήματα “πού πηγαίνουμε, τι θέλουμε, γνωρίζουμε και αν γνωρίζουμε τι ακριβώς γνωρίζουμε;”. Θυμάμαι όταν δουλεύαμε αυτό το θαυμάσιο πόνημα ο γιός μου με ρώτησε “τι είναι ρε μάνα ο σοσιαλισμός;” και του απάντησα “τι να σου πω παιδάκι μου επιδερμικά ό,τι θυμάσαι από την κόρη μου την σοσιαλίστρια, ουσιαστικά βλέποντας και κάνοντας. Να διαβάσεις το βιβλίο να μάθεις ό,τι δεν άκουσες ποτέ”.
Και εδώ έρχεται η τεράστια ευθύνη των εκδόσεων Λιβάνη. Να επικοινωνήσουν αυτό το αξιοθαύμαστο βιβλίο στους εφήβους. Σε όλα τα σχολεία από άκρη σε άκρη της Ελλάδας. Σε όλους τους μαθητές και καθηγητές της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Η εγκληματική έλλειψη της εποχής μας είναι η απουσία πολιτικής κριτικής σκέψης. Αυτό το βιβλίο μπορεί να επαναφέρει την πολιτική κριτική σκέψη που τόσο έχει εκλείψει στην εποχή του τάμπλετ, των video games, των roblox, των ινφλουένσερ, της φτήνειας σε αξιακούς ηθικούς κώδικες και υψηλά νοήματα που νοηματοδοτούν την ανθρώπινη ύπαρξη.
Και κάτι τελευταίο και εντελώς συναισθηματικό: την οικογένεια Μπιτσαξή την αγαπώ βαθιά και την εκτιμώ ακόμη περισσότερο. Το βιβλίο ολοκληρώθηκε σε συνθήκες τεράστιας συναισθηματικής φόρτισης και βαθύ πόνου του Πάνου από την απουσία της Μαρίνας. Αλλά και δικής μου για άλλους λόγους. Η Μαρίνα ήταν παντού στο βιβλίο, παρούσα στις αναμνήσεις των εμπειριών του Πάνου, παρούσα και ως άϋλο πνεύμα στο γραφείο, στο σπίτι, κυρίως στο σπίτι. Την ένοιωθα παντού. Ήταν και είναι παντού. Το δεύτερο αυτό βιβλίο του Πάνου αφιερώθηκε – όπως ήταν αναμενόμενο – εξ ολοκλήρου στην Μαρίνα. Και θα την συναντάτε κι εσείς που θα διαβάσετε το βιβλίο σχεδόν σε κάθε σελίδα. Η ζωή κάνει τις δικές της διαδρομές, δεν ρωτά, δεν απολογείται και εμείς μάλλον τελικά θα υιοθετήσουμε την υπέροχη φράση που υιοθέτησα από το βιβλίο του Πάνου Μπιτσαξή “βλέποντας και κάνοντας”.
Πάνο μου, σε σένα και τα υπέροχα παιδιά και εγγόνια σας,
Καλή πορεία στο βιβλίο, καλύτερο 2026 σε όλες και όλους.
Χρόνια πολλά ζωής καλότυχης και ευλογημένης.
Ωραιοζήλη Τζίνα Δαβιλά
14 Ιανουαρίου 2026
