Ο Κωνσταντίνος Μαργέλης συστήνεται: “Γεννήθηκα στον Πειραιά στα μέσα της δεκαετίας του 1970. Εκεί μεγάλωσα, σπούδασα και εργάστηκα μέχρι πριν μερικά χρόνια, όταν μαζί με τη σύζυγό μου μετοικήσαμε σε ένα ημιορεινό χωριό της Λευκάδας. Η συνέχεια μέλλει να γραφτεί …”
«Έχουμε την ταχύτερη αποκλιμάκωση χρέους παγκοσμίως.»
Κυριάκος Πιερρακάκης, Υπουργός Εθνικής Οικονομίας & πρόεδρος του Eurogroup, Μάιος 2026
Πηγή: Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών
Σύμφωνα με το πρόσφατο Δελτίου Δημοσίου Χρέους, Νο.120, του ΟΔΔΗΧ (Οργανισμός Διαχείρισης Δημοσίου Χρέους), στο τέλος του 2025 το χρέος της Γενικής Κυβέρνησης εκτιμάται στα 362,8 δις ευρώ, όταν στο τέλος του 2024 ήταν στα 364,965 δις ευρώ.
Η μείωση, λοιπόν, της τάξης των 2,2 δις ευρώ περίπου, μέσα στο 2025 (από 364,965 δις ευρώ στις 31/12/2024 σε 362,800 στις 31/12/2025), εκλαμβάνεται από την κυβέρνηση ως η «ταχύτερη αποκλιμάκωση χρέους παγκοσμίως».
Κατά τη διάρκεια, όμως, του προηγούμενου έτους, το 2024, είχε αυξηθεί κατά 8,2 δις ευρώ (από 356,695 δις ευρώ στις 31/12/2023 σε 364,965 δις στις 31/12/2024), όπως αποτυπώνεται στα Δελτία του ΟΔΔΗΧ Νο.113 και Νο120.
Αλλά, υπάρχει ένα ακόμα μέγεθος Δημοσίου Χρέους, το οποίο αποτυπώνεται και αυτό στα Δελτία του ΟΔΔΗΧ. Σύμφωνα με τα Δελτία Νο.120 και Νο.117, στο τέλος του 2025 το Χρέος Κεντρικής Διοίκησης ανήλθε στα 406,181 δις ευρώ, ενώ ένα χρόνο πριν ήταν 403,860 δις ευρώ.
Δηλαδή, κατά το ίδιο έτος, το Χρέος Κεντρικής Διοίκησης αυξήθηκε κατά 2,3 δις ευρώ, ενώ το Χρέος Γενικής Κυβέρνησης μειώθηκε κατά 2,2 δις! Πού οφείλεται αυτό το παράδοξο, το ένα μέγεθος Δημοσίου Χρέους να μικραίνει και το άλλο να μεγαλώνει;
Στα δελτία υπάρχει η φράση «Το Χρέος της Κεντρικής Διοίκησης διαφέρει από το Χρέος της Γενικής Κυβέρνησης (Χρέος κατά Μάαστριχτ) κατά το ποσό του ενδοκυβερνητικού χρέους και λοιπών στοιχείων που προβλέπονται απόν τον ESA.»
Το ένα, λοιπόν, μέγεθος δημοσίου χρέους δεν περιλαμβάνει το κυβερνητικό χρέος το οποίο κατέχουν κυβερνητικοί οργανισμοί. Για αυτό και σε επόμενο πίνακα του δελτίου του ΟΔΔΗΧ, Νο.120, που καταγράφεται όλος ο κρατικός δανεισμός/χρέος αντικρίζουμε:
Στο σημείο αυτό μπορεί να πει κάποιος ότι είναι λογικό να αφαιρείται το δημόσιο χρέος που έχει αγοράσει το ίδιο το δημόσιο. Είναι, όμως, έτσι;
Τα ομόλογα του δημοσίου που, για παράδειγμα, κατέχουν τα ασφαλιστικά ταμεία, έχουν αγοραστεί με τις ασφαλιστικές εισφορές των ασφαλισμένων. Δηλαδή με δικά μας χρήματα, διότι τα ασφαλιστικά ταμεία διαχειρίζονται τις ασφαλιστικές μας εισφορές. Επομένως, αυτά τα ομόλογα/χρέος, το δημόσιο τα χρωστάει στους ασφαλισμένους, σε εμάς, μέσω των ασφαλιστικών ταμείων, δεν τα χρωστάει στον εαυτό του.
Να σημειωθεί ότι ο πίνακας με τα στοιχεία Χρέους Γενικής Κυβέρνησης (αυτός χωρίς το ενδοκυβερνητικό χρέος), εμφανίστηκε στα δελτία του ΟΔΔΗΧ από εκείνο του Δεκεμβρίου του 2023 (δελτίο Νο. 112). Μέχρι και το Σεπτέμβριο του 2023, (δελτίο Νο. 111), δεν υπήρχε. Υπήρχε μόνο ο πίνακας με τα Στοιχεία Χρέους Κεντρικής Διοίκησης, με τον οποίο και ξεκινούσε το εκάστοτε δελτίο:
Ας δούμε, όμως και τα Ταμειακά Διαθέσιμα.
Σύμφωνα με το Δελτίο Νο. 120 του ΟΔΔΗΧ, τα Ταμειακά Διαθέσιμα της Γενικής Κυβέρνησης ανέρχονταν στο τέλος του 2025 στα 39,576 δις ευρώ, ενώ τα Ταμειακά Διαθέσιμα του Ελληνικού Δημοσίου ανέρχονταν σε 16,189 δις ευρώ.
Η διαφορά, όπως εξηγείται στο ίδιο το δελτίο, οφείλεται στο γεγονός ότι σε εκείνα της Γενικής Κυβέρνησης περιλαμβάνονται α) Τα διαθέσιμα του Ενιαίου Λογαριασμού Θησαυροφυλακίου στην ΤτΕ, ο οποίος εξυπηρετεί τις τρέχουσες κρατικές δαπάνες, τις επιχορηγήσεις, τα κοινωνικά επιδόματα και τις αποδοχές προσωπικού, β) Ο Διακριτός λογαριασμός εξυπηρέτησης Δημοσίου Χρέους, ο οποίος, όπως λέει και ο τίτλος, εξυπηρετεί τις τρέχουσες ανάγκες αποπληρωμής Δημοσίου Χρέους, γ) τα διαθέσιμα SDR εκφρασμένα σε ευρώ, τα οποία είναι το αποθεματικό της χώρας στο ΔΝΤ, όπως και κάθε χώρας που συμμετέχει σε αυτό, δ) τα διαθέσιμα των Φορέων Γενικής Κυβέρνησης, όπως των ασφαλιστικών ταμείων για την κάλυψη των συντάξεων, των νοσοκομείων για την κάλυψη των καθημερινών τους εξόδων και των ΟΤΑ (Δήμοι) επίσης για τις πληρωμές των τρεχουσών τους αναγκών.
Όμως, σύμφωνα με το δελτίο του ΟΔΔΗΧ, ακόμα και στα Ταμειακά Διαθέσιμα του Ελληνικού Δημοσίου των 16 δις ευρώ, τα 5,410 δις ευρώ αφορούν έναν λογαριασμό που λέγεται λογαριασμός αποθεματικού – cash buffer account.
Ο λογαριασμός σχηματίστηκε με δανειακά κεφάλαια του τρίτου Μνημονίου, μετά από απαίτηση των δανειστών της χώρας μας, ώστε να υπάρχει ένα απόθεμα ασφαλείας για την κάλυψη των μελλοντικών δανειακών της υποχρεώσεων. Σε αυτόν, για τον ίδιο λόγο, συγκεντρώνονται και τα συμφωνημένα υπερπλεονάσματα των κρατικών προϋπολογισμών. Έτσι, όπως αναφέρει το Δελτίο Νο120, ο λογαριασμός αποθεματικού μειώθηκε κατά περίπου 5 δις ευρώ το 2025 (από 10,697 σε 5,410 δις).
Οι μέχρι τώρα, λοιπόν, πρόωρες αποπληρωμές δανείων γίνονται από κατακρατημένα δανειακά κεφάλαια, από υπερπλεονάσματα των κρατικών προϋπολογισμών, αλλά και από νέο δανεισμό.
Αλλά, τελικά, πόσα είναι τα πραγματικά ταμειακά διαθέσιμα;
Στις αρχές του 2023, ο τότε υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας είχε απαντήσει σε σχετικό ερώτημα του τότε βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ Τρύφωνα Αλεξιάδη. Από το τότε συνολικό ύψος των Ταμιακών Διαθεσίμων της Γενικής Κυβέρνησης ύψους 36,5 δις ευρώ, τα πραγματικά ταμειακά διαθέσιμα της Κεντρικής Διοίκησης ήταν 2,3 δις ευρώ! Τα υπόλοιπα 17,5 δις αφορούσαν τα διαθέσιμα (για ταμειακή χρήση) των Φορέων, το 1 δις τα SDR (τα αποθεματικά μας στο ΔΝΤ) και τα 15,7 δις τον λογαριασμό αποθεματικού (με 9 δις από το δάνειο του τρίτου μνημονίου, 3 δις από νέο δανεισμό και 3,7 δις από υπερπλεονάσματα).
Ας βγάλει ο καθένας τα συμπεράσματά του.
Κωνσταντίνος Μαργέλης
Κάπου στη Λευκάδα, Τετάρτη 20 Μαΐου 2026
Πηγές:
https://minfin.gov.gr/dimosionomiki-politiki/dimosio-chreos/deltia-dimosiou-chreous/
https://www.forin.gr/articles/article/88021/esm-prasino-fws-gia-prowrh-apoplhrwmh-xreous-529-dis-eurw-apo-to-dhmosio-me-xrhsh-apothematikou
https://www.sofokleousin.gr/o-mythos-ton-tameiakon-diathesimon-apo-365-dis-molis-23-dis-einai
https://www.bankofgreece.gr/kiries-leitourgies/foreis-genikhs-kyvernhshs/eniaios-logariasmos-kai-systhma-logariasmwn-thhsayrofylakioy-dhmosia-esoda-kai-dapanes