Ο Κωνσταντίνος Μαργέλης συστήνεται: “Γεννήθηκα στον Πειραιά στα μέσα της δεκαετίας του 1970. Εκεί μεγάλωσα, σπούδασα και εργάστηκα μέχρι πριν μερικά χρόνια, όταν μαζί με τη σύζυγό μου μετοικήσαμε σε ένα ημιορεινό χωριό της Λευκάδας. Η συνέχεια μέλλει να γραφτεί …”
Γραμμές βάσης και Αρχιπελαγικά συμπλέγματα
Ο αντιναύαρχος ε.α. και πρώην εθνικός μας αντιπρόσωπος στις επιτροπές Σχεδίασης Ασκήσεων, Θαλάσσιων Μεταφορών και Επιχειρησιακής Υποστήριξης στο ΝΑΤΟ και στην Ε.Ε., κ. Ηρακλής Καλογεράκης, έχει διευκρινίσει πως στη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας υπάρχει μία πρόβλεψη για την εύκολη αποτύπωση και χάραξη της χωρικής θάλασσας. Όταν η ακτογραμμή είναι «δαντελωτή», να κλείνονται οι κολπώσεις με μια ευθεία γραμμή και να ενώνονται οι άκρες των οδοντώσεων με τα πλησίον νησιά ή μεταξύ τους. Επίσης, όπου υπάρχουν πολλές νησίδες, νησίδια ή βράχοι κοντά στις ακτές ή συστάδες νησιών, μπορούν να περικλειστούν και αυτά με ευθείες γραμμές. Και από αυτές τις ευθείες γραμμές, μετριέται το εύρος της χωρικής θάλασσας.
Ως ένα παράδειγμα, ο κ. Καλογεράκης έχει αναφέρει την Κρήτη, με το πλήθος των νησίδων και των βράχων που την περιβάλλουν. Η Κρήτη μπορεί να αυξήσει σημαντικά την έκταση της χωρικής της θάλασσας, δηλαδή της ζώνης πλήρους εθνικής κυριαρχίας, ενώνοντας με ευθείες γραμμές τον κόλπο της Μεσαράς με τα νησιά Παξιμάδια, τα νησιά Γαύδος-Γαυδοπούλα με την Παλαιόχωρα και τις Ακτές Μεσαράς, την Άρβη με το Γαιδουρονήσι και τα Κουφονήσια, την Άκρα Σίδερος με την Ελάσα-Καβάλλους και τον Τράχηλο Κουφονησίων και άλλες παρόμοιες νησίδες.
Όσον αφορά το Καστελόριζο, όπως έχει εξηγήσει, το αφήγημα περί ενός νησιού 10 τ.χλμ. που «μπλοκάρει» παράδοξα – όπως ισχυρίζεται η Τουρκία, αλλά δυστυχώς και ορισμένοι εντός Ελλάδας – την τεράστια ακτογραμμή της Τουρκίας απέναντί του, ξεκινάει από λάθος συλλογισμό. Ο κ. Καλογεράκης έχει τονίσει ότι πρόκειται για ένα σύμπλεγμα 14 νησίδων και βραχονησίδων έκτασης 44,5 τ.χλμ. Ταυτόχρονα, έχει επισημαίνει ότι δεν είναι καθόλου ξεκομμένο από τον άλλο νησιωτικό χώρο της Ελλάδας. Η απόσταση του από τα υπόλοιπα Δωδεκάνησα είναι 40-45 ν.μ., στα οποία υπάρχει παρόμοιο δυνητικό σύμπλεγμα πολλαπλάσιων νησιών-νησίδων-βραχονησίδων.
Για αυτό και ο τέως υφυπουργός εξωτερικών, νομικός και καθηγητής Διεθνών Σχέσεων του Πανεπιστημίου Αθηνών, κ. Ιωάννης Βαληνάκης, έχει επισημάνει πως με τη χάραξη των «γραμμών βάσης» και του «κλεισίματος των κόλπων», η Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας μας παρέχει τη δυνατότητα δημιουργίας μίας σειράς αρχιπελαγικών καθεστώτων στο Αιγαίο. Το οποίο, όπως έχει εξηγήσει, σημαίνει την ενοποίηση των νησιωτικών μας συμπλεγμάτων (Δωδεκάνησα, Κυκλάδες, Β. Σποράδες κ.ά.), όπως έκαναν η Δανία με τις Νήσους Φερόες και η Πορτογαλία με τις Αζόρες και τη Μαδέρα.
Οι συνέπειες της μη χάραξης γραμμών βάσης
Όπως έχει αναφέρει ο επίσημος οριοθέτης θαλασσίων ζωνών της Κυπριακής Δημοκρατίας, κ. Χρίστος Ζήνωνος, η Ελλάδα στη μερική οριοθέτηση ΑΟΖ που συμφωνήθηκε με την Αίγυπτο, έστειλε χάρτες χωρίς γραμμές βάσης, σε αντίθεση με την Αίγυπτο. Στο γεγονός αυτό, όπως έχει εξηγήσει ο κ. Καλογεράκης, οφείλεται κατά ένα μεγάλο μέρος η διαφορά προς όφελος της Αιγύπτου στο όριο της ΑΟΖ. Η Αίγυπτος έλαβε το 56% του θαλάσσιου χώρου και η Ελλάδα το 44%, ενώ εκτιμάται ότι με βάση τη μέση γραμμή, το κλείσιμο κόλπων και τη χάραξη γραμμών βάσης, η Ελλάδα έπρεπε να λάβει το 54,5% και η Αίγυπτος το 45,5%.
Να σημειωθεί ότι αποτελεί ερωτηματικό αν το ίδιο έχει συμβεί και κατά τη συμφωνία οριοθέτησης ΑΟΖ με την Ιταλία, καθώς η Ιταλία είχε κλείσει τους κόλπους της και είχε χαράξει γραμμές βάσης, ενώ το ελληνικό Προεδρικό Διάταγμα 107/2020 που αφορά το κλείσιμο κόλπων και χάραξης ευθειών γραμμών βάσης στο Ιόνιο (έως το ακρωτήριο Ταίναρο) εκδόθηκε μερικούς μήνες μετά τη συμφωνία.
Σύμφωνα, λοιπόν, με το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας του ΟΗΕ, ο θαλάσσιος χώρος σε νησιωτικά συμπλέγματα μπορεί να αποτελέσει μαζί με το χερσαίο έδαφος των νησιών μία ενιαία χωρική έκταση. Συνεπώς, η επικράτεια της Ελλάδας δεν είναι μόνο χερσαία (ηπειρωτική και η νησιωτική) αλλά και θαλάσσια, καθώς εντός της αιγιαλίτιδας ζώνης ασκείται πλήρης κυριαρχία. Ως εκ τούτου, με τη μη εφαρμογή των συγκεκριμένων προβλέψεων της Σύμβασης του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας (γραμμές βάσης, κλείσιμο κόλπων), δεν χάνονται μόνο κυριαρχικά μας δικαιώματα (ΑΟΖ) αλλά και τμήματα ελληνικής επικράτειας.
Η ακτογραμμή των νησιών του Αιγαίου
Τα Δωδεκάνησα αποτελούνται από 15 νησιά και 93 νησίδες, που σχηματίζουν αρκετά δυνητικά επί μέρους νησιωτικά συμπλέγματα, όπως Ρόδου-Χάλκης, Καρπάθου-Κάσου, Νισύρου-Γυαλιού-Κω-Ψέριμου-Καλύμνου-Λέρου-Λειψών-Πάτμου-Μάραθου και Φούρνων-Σάμου-Ικαρίας ή και μεγαλύτερα. Η ακτογραμμή τους είναι 1.200-1.300 χλμ, ενώ η αντίστοιχη τουρκική από το ύψος του Balat (απέναντι από το Αγαθονήσι) έως το ύψος της Αλιμενταριάς (απέναντι από τη Στρογγύλη) είναι 750-850 χλμ.
Στο βορειοανατολικό Αιγαίο έχουμε 18 νησιά και αρκετές νησίδες, μεταξύ των οποίων σχηματίζονται δυνητικά νησιωτικά συμπλέγματα, όπως Χίου-Οινουσσών, Ψαρών-Αντίψαρων και Λέσβου. Βορειότερα, η Θάσος δυνητικά ενώνεται μέσω της Θασοπούλας με την ηπειρωτική Ελλάδα. Όσον αφορά το μήκος των ακτογραμμών των 15 νησιών μας (και δυνητικών νησιωτικών μας συμπλεγμάτων) που βρίσκονται απέναντι από την τουρκική ακτογραμμή, είναι 1.600-1.700 χλμ, ενώ το μήκος της αντίστοιχης τουρκικής από το ύψος του Balat, απέναντι από το Αγαθονήσι έως το δέλτα του Έβρου είναι 1.250-1.350 χλμ.
Οπότε, η Τουρκία με 2.000-2.200 χλμ ακτογραμμής στο Αιγαίο, έχει απέναντί της πολλαπλά και συνεχή ελληνικά νησιωτικά συμπλέγματα συνολικής ακτογραμμής 2.800-3.000 χλμ. Αξίζει να προστεθεί ότι Ελλάδα διαθέτει την ενδέκατη μεγαλύτερη ακτογραμμή παγκοσμίως, με 13.676 χλμ, ενώ η αντίστοιχη της Τουρκίας είναι σχεδόν η μισή, με 7.200 χλμ. Μάλιστα, μεγάλο μέρος της τουρκικής βρίσκεται στη Μαύρη Θάλασσα καθώς και στη νοτιοανατολική Μεσόγειο, εκτός θαλασσίων ορίων με την Ελλάδα.
Όσον αφορά την Αίγυπτο, έχει απέναντί της τα συνεχόμενα δυνητικά νησιωτικά συμπλέγματα Κρήτης, Κάσου-Καρπάθου-Σαρίας, Ρόδου-Χάλκης και Μεγίστη, που έχουν συνολική ακτογραμμή 1300-1400 χλμ. Η αντίστοιχη ακτογραμμή της Αιγύπτου έχει μήκος περίπου 750-850 χλμ.
Ο παραλογισμός της τμηματικής οριοθέτησης
Επομένως, στην περίπτωση της Ελλάδας, είναι λάθος να αντιπαραβάλλεται κάθε νησί της απομονωμένο, απέναντι σε μία ηπειρωτική έκταση. Η Ιταλία, η Λιβύη, η Αίγυπτος, η Αλβανία, η Τουρκία δεν έχουν απέναντί τους διάσπαρτα, μεμονωμένα ελληνικά νησιά και νησάκια, αλλά πολλαπλά, συνεχόμενα ελληνικά νησιωτικά συμπλέγματα.
Επιπλέον, η Σύμβαση του ΟΗΕ ορίζει ρητά πως τα παράκτια κυριαρχικά δικαιώματα ενός κράτους, τού ανήκουν αυτοδικαίως, ανεξάρτητα από την τήρηση οποιονδήποτε διατυπώσεων (π.χ. δήλωσης οριοθέτησης κλπ.) και είναι αποκλειστικά. Ακόμα κι αν δεν τα ασκήσει το παράκτιο κράτος, δεν δικαιούται να τα ασκήσει κανένα άλλο κράτος.
Συνεπώς, δημιουργούνται τεράστια ερωτηματικά γιατί στην περίπτωση της Ελλάδας εξετάζεται η επήρεια των νησιών της μεμονωμένα ή τμηματικά, όπως και γιατί ένας Έλληνας πρωθυπουργός χαρακτηρίζει-αποδέχεται ως διεκδικούμενη μία περιοχή που είναι αυταπόδεικτα δική της.
Η ανοιχτή «κλειστή ελληνική λίμνη»
Στη Σύμβαση του ΟΗΕ υπάρχει εκτενής προσδιορισμός της αβλαβούς διέλευσης από τα χωρικά ύδατα κάθε κράτους σε 28 άρθρα (Άρθρα από 17 έως 32 και από 34 έως 45). Τα διαπλέοντα πλοία, συμπεριλαμβανομένων των πολεμικών, δεν είναι υποχρεωμένα να ζητούν άδεια ή να ειδοποιούν το παράκτιο κράτος. Κάτι που μάλιστα εφαρμόζεται εδώ και χρόνια, ακόμα και με τα ισχύοντα 6 ν.μ, όχι μόνο στο Αιγαίο αλλά και σε άλλες παρόμοιες θαλάσσιες περιοχές στον κόσμο. Όπως για παράδειγμα, στο Κάβο Ντόρο (μεταξύ Εύβοιας-Άνδρου), μεταξύ Κέας-Μακρονήσου, μεταξύ Κυθήρων-Πελοποννήσου, μεταξύ Χίου-Ψαρών, στα στενά του Ορμούζ (στον Περσικό κόλπο), στα στενά της Μαλάκα (Ινδονησία), στο στενό του Γιβραλτάρ, στο στενό του Great Belt (Δανία).
Όσον αφορά περιοχές που με την καθιέρωση ευθειών γραμμών βάσης έχει ως αποτέλεσμα να περικλειστούν ως εσωτερικά ύδατα ενώ πριν δεν ήταν, υπάρχει πρόβλεψη πως το δικαίωμα αβλαβούς διέλευσης συνεχίζει να αναγνωρίζεται εντός των υδάτων αυτών.
Επομένως και να αυξηθούν τα χωρικά μας ύδατα στα 12 ν.μ. στο Αιγαίο, η Τουρκία όπως και κάθε άλλο κράτος, θα συνεχίζει να χρησιμοποιεί το θεσμό της “διελεύσεως τράνζιτ”.
Υποτιθέμενες γκρίζες ζώνες και αποστρατικοποίηση
Ως προς τις τουρκικές αιτιάσεις περί «γκρίζων ζωνών» στο Αιγαίο, τα Άρθρα 15 και 16 της Συνθήκης της Λωζάννης ξεκαθαρίζουν ως ελληνικά τα νησιά και τις νησίδες που βρίσκονται πέραν των τριών μιλίων από τις τουρκικές ακτές. Δεν υφίσταται καμία γκρίζα ζώνη, κάτι που αποτυπώνεται και σε επίσημους χάρτες. Για την ιστορία τα Ίμια βρίσκονται στα 3,7 μίλια από τις τουρκικές ακτές.
Επίσης, στην παράγραφο 3 του Άρθρου 13, η Συνθήκη επιτρέπει ξεκάθαρα την εγκατάσταση στρατού στα νησιά μας. Ενώ στη παράγραφο 1 του ίδιου άρθρου διευκρινίζεται πως τα νησιά μας απλά: «δεν θα χρησιμοποιηθώσιν εις εγκατάστασιν ναυτικής βάσεως ή εις ανέγερσιν οχυρωματικού τίνος έργου.»
Επιπλέον, η Συνθήκη δεν εμπεριέχει κάποιο περιορισμό ως προς το είδος και την ποσότητα οπλισμού. Όπως και δεν αναφέρει ότι επέρχεται ζήτημα επί της κυριαρχίας των νησιών σε περίπτωση καταστρατήγησης του άρθρου, όπως ψευδώς ισχυρίζονται οι Τούρκοι. Η Συνθήκη αφορά τη Λέσβο, τη Χίο, τη Σάμο και την Ικαρία.
Όσον αφορά τα Δωδεκάνησα, επανενώθηκαν με την Ελλάδα με τη Συνθήκη Ειρήνης των Παρισίων του 1947, στην οποία η Τουρκία δεν αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος. Η δε αναφορά περί αποστρατικοποίησης των νησιών στην παράγραφο 2 του Άρθρου 14 της Συνθήκης, σχετίζεται με τις στρατιωτικές ρυθμίσεις της λήξης του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου μεταξύ των χωρών που συμμετείχαν (το απαίτησε η τότε Σοβιετική Ένωση). Η Συνθήκη όριζε την αποστρατικοποίηση και άλλων περιοχών της Ευρώπης, κάτι που έπαψε εκ των πραγμάτων να υφίσταται μετά τη δημιουργία του ΝΑΤΟ και του Συμφώνου της Βαρσοβίας.
Η δε αποστρατικοποίηση της Λήμνου και της Σαμοθράκης καταργήθηκε από τη Σύμβαση του Μοντρέ του 1936, γεγονός που έχει αναγνωριστεί από την Τουρκία με επιστολή του τότε Τούρκου πρέσβη στην Αθήνα Roussen Esref προς τον τότε Έλληνα Πρωθυπουργό κατόπιν οδηγιών της κυβέρνησής του, αλλά και από τον τότε Τούρκο υπουργό εξωτερικών Rustu Aras από το βήμα της τουρκικής εθνοσυνέλευσης.
Η Τουρκία παραβιάζει, η Ελλάδα σιωπά
Στο άρθρο 14, η Συνθήκη της Λωζάννης προβλέπει καθεστώς αυτονομίας για την Ίμβρο και την Τένεδο, κάτι που παραβιάζει η Τουρκία. Επιπλέον, η Τουρκία έχει παραβιάσει και τα Άρθρα 38 έως 43 της Συνθήκης, καταπατώντας τα ανθρώπινα δικαιώματα των Ελλήνων στην Ίμβρο και στην Τένεδο. Τρανή απόδειξη, ότι η Τένεδος είχε 2.800 περίπου κατοίκους όλοι Έλληνες και η Ίμβρος 8.000 κατοίκους πάλι όλοι Έλληνες, ενώ σήμερα η Τένεδος έχει περίπου 2.500 κατοίκους εκ των οποίων μόνο 27 Έλληνες και η Ίμβρος έχει 8.850 περίπου κατοίκους από τους οποίους μόλις οι 700 είναι Έλληνες.
Να σημειωθεί ότι στο άρθρο 44 της Συνθήκης υπάρχει πρόβλεψη νομικών διαδικασιών σε περίπτωση παραβίασής της εκ μέρους της Τουρκίας, οι οποίες κατά το εθιμικό δίκαιο μπορούν να προσαρμοστούν στα σημερινά δεδομένα (Οργανισμός Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ, Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων).
Νομικές επιλογές επίλυσης που δεν επιλέγονται
Το 1996, με τη Σύμβαση για το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας του ΟΗΕ, ιδρύθηκε το Διεθνές Δικαστήριο για το Δίκαιο της Θάλασσας με έδρα στο Αμβούργο, ως όργανο διευθέτησης διαφορών θαλάσσιων ζωνών. Την ίδια χρονιά το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών ίδρυσε την Επιτροπή Δικαίου της Θάλασσας, η οποία εισηγήθηκε κατά πλειοψηφία την προσφυγή της χώρας μας στο Αμβούργο και όχι στη Χάγη, για την επίλυση της ελληνοτουρκικής διαφοράς της ΑΟΖ στο Αιγαίο. Ένα από τα πλεονεκτήματα της επιλογής του Αμβούργου αποτελεί η δυνατότητα προσφυγής μονομερώς, σε αντίθεση με την Χάγη όπου απαιτείται η σύναψη συνυποσχετικού. Το δεύτερο πλεονέκτημα αφορά το ότι το Αμβούργο εξετάζει με βάση όσα ορίζει η Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας.
Η φαινομενική αδυναμία επιλογής του Δικαστηρίου του Αμβούργου έγκειται στο ότι η Τουρκία δεν έχει υπογράψει τη σχετική Σύμβαση του ΟΗΕ. Όμως, τη Σύμβαση την έχουν υπογράψει και επικυρώσει η Κύπρος, η Αίγυπτος, η Ιταλία και η Αλβανία, ενώ η Λιβύη την έχει υπογράψει αλλά δεν την έχει επικυρώσει. Οπότε η Ελλάδα θα μπορούσε να προσφύγει στο Αμβούργο και να ζητήσει τη διευθέτηση των θαλασσίων ζωνών με τα παραπάνω κράτη. Η απόφαση του δικαστηρίου θα αφορούσε και την περιοχή του τουρκολιβυκού μνημονίου, μέσω της συμμετοχής της Αιγύπτου και της Κύπρου. Παράλληλα, θα δημιουργούσε ένα πανίσχυρο νομικό δεδικασμένο για την ΑΟΖ ελληνικών νησιών.
Τελευταία, έχει προταθεί και η επιλογή της προσφυγής στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης που εδρεύει στο Λουξεμβούργο (Σταθακόπουλος Δημήτριος, νομικός, Διδάκτωρ Κοινωνιολογίας της Ιστορίας του Παντείου Πανεπιστημίου, συνεργάτης του Εργαστηρίου Τουρκικών και Ευρασιατικών Μελετών του Πανεπιστημίου Πειραιά και Ανθρακεύς Γεώργιος, νομικός, Διδάκτωρ Νομικής Πανεπιστημίου του Αμβούργου, μεταδιδακτορικός ερευνητής στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών). Το συγκεκριμένο όργανο είναι αρμόδιο και για τη διευθέτηση ζητημάτων οριοθέτησης θαλασσίων ζωνών τόσο μεταξύ χωρών μελών της Ε.Ε. (Ελλάδα, Ιταλία, Κύπρος) όσο και μεταξύ χωρών μελών και υποψήφιων χωρών μελών της Ε.Ε. (Ελλάδα, Τουρκία, Αλβανία). Η επιλογή αυτή έχει αντίστοιχα πλεονεκτήματα με εκείνη του Αμβούργου, καθώς η Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας αποτελεί εφαρμοστέο δίκαιο εντός της Ε.Ε., ενώ μία χώρα μέλος της Ε.Ε. (Ελλάδα) μπορεί να κάνει μονομερή προσφυγή.
Εκλιπαρώντας βιαστές να χορτάσουν
Στη χώρα μας, ένας «σημαίνον» πολιτικός κύκλος χαρακτηρίζει ως «μαξιμαλιστικές» θέσεις τα δικαιώματα που προκύπτουν για τη χώρα μας από τη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας. Ταυτόχρονα, προβάλει ως υπεύθυνη εθνική στάση τον διάλογο με την Τουρκία, στηριζόμενη στο επιχείρημα «ε και τι θέλετε, πόλεμο;».
Όμως, δεν διευκρινίζει πάνω σε ποιες βάσεις μπορεί να στηριχτεί ένας τέτοιος διμερής «ρεαλιστικός» διάλογος, με ένα κράτος που όχι απλά δεν δέχεται το διεθνές θεσμοθετημένο δίκαιο και αθετεί συνεχώς τις όποιες διμερείς ή διεθνείς συμφωνίες, αλλά και αυξάνει συνεχώς τις παράλογες απαιτήσεις του. Ένα κράτος που εισβάλει σε γειτονικές της χώρες (Κύπρος, Ιράκ, Συρία), κάνει τα στραβά μάτια (αν όχι διευκολύνει) σε κυκλώματα διακίνησης ανθρωπίνων ψυχών, φυλακίζει πολιτικά ή δημόσια πρόσωπα ή απλούς πολίτες που εκδηλώνουν διαφορετική πολιτική άποψη και συνεργάζεται με τζιχαντιστές (Συρία).
Ο αείμνηστος καθηγητής φιλοσοφίας και μέλος της Διεθνούς Ακαδημίας Ανθρωπιστικών Επιστημών, Χρήστος Γιανναράς, σε άρθρο του στην Καθημερινή της Κυριακής (19/01/2020), είχε γράψει: «Είμαστε κωμικά ευπώλητοι, η γη μας και οι θάλασσές μας πάμφθηνο, ευτελές, πορνικό εμπόρευμα στην ανεξέλεγκτη διαχείριση όσων εμπορεύονται τον πόλεμο και τον τουρισμό. …. Κορδακιζόμαστε ότι δήθεν «κάνουμε πολιτική», όταν εκλιπαρούμε να μας προστατεύσουν από αναιδείς επιβουλές, ηγέτες και κυβερνήσεις εξωφρενικής απαιδευσίας, δήθεν σύμμαχοι, που ούτε υποψιάστηκαν ποτέ τη συνύφανση Ιστορίας και πολιτισμού.».
Η απάντηση
Η Ελλάδα μπορεί να προσφύγει μονομερώς στο Διεθνές Δικαστήριο για το Δίκαιο της Θάλασσας του Αμβούργου, όπως είχε προτείνει η Επιτροπή Δικαίου της Θάλασσας του υπουργείου Εξωτερικών, αλλά και στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης που εδρεύει στο Λουξεμβούργο.
Παράλληλα, μπορεί να προτείνει στα μέλη της Ε.Ε. να συμμετάσχουν στις θαλάσσιες έρευνες στην ελληνική ΑΟΖ, να τους κάνει δηλαδή συνεταίρους, ώστε να εξασφαλίσουν προνομιακούς όρους στην προμήθεια φυσικού αερίου και πετρελαίου για τις χώρες τους, που είναι μέχρι τα μπούνια ελλειμματικές. Ειδικά τώρα που βιώνουν αυτή την πρωτοφανή ενεργειακή κρίση.
Επίσης, μπορεί να καταγγείλει την Τουρκία για παραβίαση της Συνθήκης της Λωζάννης, για καταπάτηση ανθρωπίνων δικαιωμάτων, καθώς και για την μη καταβολή αποζημιώσεων.
Τέλος, απέναντι στην τουρκική προκλητικότητα και την πρακτικά διεθνή αδιαφορία, μία πράξη αντάξια ενός ηγέτη θα αποτελούσε η δήλωση ενός πρωθυπουργού ή προέδρου της δημοκρατίας, ότι σε περίπτωση που θιχτεί ή αμφισβητηθεί επί του θαλάσσιου πεδίου οποιοδήποτε είδος κυριαρχικού δικαιώματος ή εδαφικής κυριαρχίας της πατρίδας μας, θα αποπλεύσει ο ίδιος, όχι ο πολεμικός στόλος, για το χώρο της παραβίασης και δεν θα μετακινηθεί από εκεί μέχρι να τερματιστεί η παράνομη ενέργεια, να αποδεχτεί η Τουρκία τη διευθέτηση της ΑΟΖ στο Διεθνές Δικαστήριο για το Δίκαιο της Θάλασσας ή στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, να παραδεχτεί ότι δεν τίθεται θέμα θαλασσίων συνόρων, να άρει την απειλή πολέμου και να δεχθεί την παραπομπή της στα διεθνή δικαστήρια για όσα εγκλήματα έχει διαπράξει.
Θα μου πείτε, … και μετά ξύπνησες.
Θα σας απαντήσω, … από εμάς εξαρτάται.
Από το αν, όπως ουσιαστικά είπε ο καθηγητής Χρήστος Γιανναράς, έχουμε αποδεχτεί την εκπόρνευσή μας.
Κωνσταντίνος Μαργέλης
Τρίτη, 27 Οκτωβρίου 2026
Πηγές:
https://www.onalert.gr/ellinotourkika/aigaio-ola-osa-prepei-na-xeroume-gia-aoz-yfalokripida/109192/
https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EL/TXT/HTML/?uri=CELEX:21998A0623%2801%29
https://www.protothema.gr/stories/article/1039381/to-arhipelagos-oi-dikastes-tis-hagis-kai-tou-amvourgou-kai-ta-12-nm-sto-aigaio/
https://www.youtube.com/watch?v=TEsDqovDgeg
https://slpress.gr/ethnika/oi-grammes-vaseis-epekteinoyn-ta-chorika-ydata-i-periptosi-tis-kritis/
https://tomanifesto.gr/yparchei-i-chagi-yparchei-omos-kai-to-amvoyr-185569
https://elisme.gr/paylos-fotioy-archipelagos-archipelagika-krati-to-aigaio/
https://www.e-nomothesia.gr/kat-aigialos-paralia/proedriko-diatagma-107-2020-phek-258a-27-12-2020.html
https://www.neakriti.gr/apopseis/1589629_i-geopolitiki-ishys-ton-ellinikon-thalasson
https://www.militaire.gr/ellinotoyrkika-ta-panta-gia-ti-chagi-opos-ta-exigei-o-dr-dimitris-stathakopoylos/
https://slpress.gr/ethnika/giati-i-oriothetisi-aoz-prepei-na-ginei-apo-to-dikastirio-tis-ee-ki-ochi-ti-chagi/
https://www.haniotika-nea.gr/ioannis-mazis-sta-quot-ch-n-quot-kamia-doyleia-den-echoyme-sti-chagi/
https://www.militaire.gr/diethnes-dikastirio-tis-thalassas-kai-diethnes-dikastirio-tis-chagis-armodiotita-diadikasia-kai-to-plaisio-ton-ellinotoyrkikon-diaforon/
https://slpress.gr/ethnika/oi-grammes-vaseis-epekteinoyn-ta-chorika-ydata-i-periptosi-tis-kritis/
https://slpress.gr/ethnika/grammes-vasis-kai-chorika-ydata-stin-kriti/