iporta.gr

Έστω σαράντα πέντε χρόνια μετά, δικαιώνεται ο δημοσιογράφος, του Δημήτρη Κατσούλα

Ο Δημήτρης Κατσούλας είναι συνταξιούχος του Ταμείου Νομικών. Παρουσιάζεται: “Εν συντομία λοιπόν, έχουμε και λέμε: Με καταγωγή από την Μεσσηνία, αποφάσισα εν μέσω Πανδημίας COVID-19, να αποχωριστώ την Ελλάδα και να εγκατασταθώ στο Μιλάνο, βρίσκοντας διέξοδο στις αναζητήσεις μου Μουσική και Θέατρο, όπου παραμένουν οι μεγάλες μου Αγάπες. Μότο ζωής: ΥΠΝΟΣ, Ο ΜΙΣΟΣ ΘΑΝΑΤΟΣ|

Με τον δημοσιογράφο της άλλοτε ιστορικής εφημερίδας «ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ» αλλά και της πρωινής εκπομπής του στο τηλεοπτικό κανάλι MEGA με τίτλο «Κοινωνία ώρα MEGA» επί αρκετά χρόνια και έως το 2018 Γιώργο Οικονομέα, μας συνδέουν στενοί συγγενικοί δεσμοί, καθότι κουνιάδος μου. Γνωστόν – υποθέτω – ότι ο δημοσιογράφος κατάγεται από την Καστάνια ή Καστανέα της Δυτικής Μάνης, υπαγόμενη στον νομό Μεσσηνίας, την οποία έχει προβάλει μέσω της εκπομπής του, καταγράφοντας τις ομορφιές της πανοραμικά με ελικόπτερο για τις ανάγκες του καναλιού, καθότι είναι πνιγμένη κυριολεκτικά στο πράσινο και στην πληθώρα των ναών της Βυζαντινής περιόδου του 12ου κυρίως αιώνα, δεσπόζουσα στις παρυφές του Ταϋγέτου και σε υψόμετρο περί τα 600 μέτρα. Στην Καστάνια ή Καστανέα λοιπόν, εκεί όπου η φύση οργιάζει, κάνοντας έντονη την παρουσία της, εκεί που κάθε πέτρα κρύβει και από μια ιστορία, εκεί που περήφανος και ανακαινισμένος (από ιδιώτη, παρακαλώ!) στέκει αγέρωχος ο «Πύργος Δουράκη» (18ος αιώνας), εκεί που κάθε παράθυρο ανοιχτό είναι και ένα βλέμμα στο μέλλον. Και όλα αυτά, διότι το χωριό εξακολουθεί να έχει ζωή έως σήμερα, μη υπακούοντες οι νέοι του στις «σειρήνες» της αστυφιλίας και του νεοπλουτισμού, παρά ταγμένοι είναι μόνο στην δημιουργία και στην γη τους, με σκοπό την αναπτέρωση του τόπου τους με περίσσιο το μεράκι και την περηφάνια για την καταγωγή τους να τους διακατέχει.

Τα ανωτέρω, ίσως και να είναι κατά ένα μέρος γνωστά, εκείνο όμως που τυχόν παραμένει άγνωστο σχετικά με τον εν λόγω δημοσιογράφο, είναι το ότι έχει εκδώσει μία ποιητική συλλογή 128 σελίδων το 1981 από τις εκδόσεις «ΚΑΚΤΟΣ» με τον τίτλο «ΜΗΝ ΠΕΡΠΑΤΑΣ ΠΙΑ ΜΕ ΤΑ ΤΕΣΣΕΡΑ ΜΑΣ ΚΥΚΛΩΝΟΥΝ», καθώς και ένα σατιρικό βιβλίο 182 σελίδων, επίσης από τις εκδόσεις «ΚΑΚΤΟΣ» το 1983, σε σύμπραξη με τον Διευθυντή της «ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ’» και «Κυριακάτικη ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ» τότε, Βαγγέλη Παναγόπουλο, σε εικονογράφηση του καυστικού μας γελοιογράφου ΚΥΡ (Γιάννης Κυριακόπουλος) και υπό τον τίτλο: «Αχ… Εξουσία». Πρόκειται για μια σατιρική και κριτική προσέγγιση στα πολιτικά δρώμενα, περιλαμβάνοντας κείμενα και σχολιασμούς περί την πολιτική και την εξουσία, οι οποίες «αρετές» φουσκώνουν από περηφάνια αρκετούς από τους εκάστοτε κατεστημένους και μικρόνοες πολιτικούς μας ηγέτες, οι οποίοι ανερχόμενοι στα Ύπατα αξιώματα, υποτιμούν πολλές φορές τη δύναμη που κρύβουν οι πολίτες οι οποίοι τους εξέλεξαν, ελπίζοντες οι βραδυφλεγείς και ανεπαρκείς, ότι θα διαφεντεύουν εσαεί τον λαό τους και τον τόπο.

Τα δυο (σχετικώς) δυσεύρετα βιβλία, περιήλθαν στα χέρια μου προ τεσσάρων περίπου μηνών, τα οποία και μελέτησα. Πέρα όμως από την σάτιρα στην οποία ο Γιώργος Οικονομέας είναι … «Όλα τα λεφτά», καθώς και η ατάκα του: «Άπαντες στις κλίνες σας με τούρλα τα πόδια ανασηκωμένα για έλεγχο» (η προσφιλής του φράση), – είναι αρετές τις οποίες επεδείκνυε εξ άλλου στην «Κοινωνία ώρα MEGA» κατά καιρούς, διακρινόμενος για την πολύ ανεβασμένη του διάθεση, την αντικειμενικότητα στην ενημέρωση και το πηγαίο του χιούμορ –, ο ίδιος δε, διαπρέπει τόσον στην συγγραφή όσον και στην στιχουργική, με αποτέλεσμα να γράφει τραγούδια, για διακεκριμένους του Ελληνικού πενταγράμμου καλλιτέχνες.

Αξιοσημείωτη η συνεργασία του με τον Βασίλη Παπακωνσταντίνου στην «Στέλλα» και στον «Τρελό», δυο τραγούδια τα οποία συμπεριλαμβάνονται στο δίσκο «Φοβάμαι» (1982). Επακολούθησε η σύμπραξή του με τον Λαυρέντη Μαχαιρίτσα στην έκδοση του δίσκου «Παυσίλυπον» (1996) με τα: «Πατέρα σ’ αγαπώ», και «Σε περιμένω», καθώς επίσης στίχοι του έχουν μελοποιηθεί και από το ροκ συγκρότημα «Ωχρά Σπειροχαίτη» (1996), σε δυο τραγούδια: «Θα φύγω μια μέρα», και «Κιθάρες». Συνεργασία επίσης στενή αλλά και φιλία μακρά διατηρεί με τον «άνθρωπο ορχήστρα» Γιάννη Ζουγανέλη, καθότι είναι ο συνθέτης των δυο του πρώτων τραγουδιών-σταθμών: «Στέλλα» και «Ο τρελός», όπως επίσης τραγούδια του με τον αξέχαστο και την ψυχή της παρέας Βλάσση Μπονάτσο, έχουν κυκλοφορήσει: «Βιάσου» και «Επιτυχία» (1981), ενώ έχει εμπιστευθεί στίχους του και υλικό και σε άλλους συνθέτες και τραγουδιστές. Σήμερα, εξακολουθεί να γράφει, παραμένων ωστόσο σιωπηλός και πράος, μη υπολογίζοντας καν τα 69  του έτη καθότι παραμένει ακμαιότατος, όπου κατά τον ίδιο: «Η ωρίμανση, ευπρόσδεκτη, και ποτέ πρόσθετο το βάρος των χρόνων», παρά μόνο για τις τούρτες των γενεθλίων του παραπονείται, επειδή «δεν επαρκεί ο χώρος προκειμένου να τοποθετούνται τα κεράκια ως στρατιωτάκια, προστατεύοντάς τον από το κακό το μάτι και τους συνοφρυωμένους …γενικώς». Στον περιβάλλοντα δε εξωτερικό του χώρο, κατήργησε τον φράχτη και τις καγκελόπορτες «διότι τον απομόνωναν από τους γείτονες».

Για την εποχή λοιπόν που διανύουμε, όπου τα πάντα γύρω μας μέρα με τη μέρα αλλάζουν με ταχύτητες ασύλληπτες, όπου η πληροφορία μεταδίδεται όπως ακριβώς προγραμματίζεται από τα κομπιούτερ, όπου ο ανθρώπινος παράγοντας βαίνει μειούμενος όσον αφορά στον γραπτό λόγο, αντικαθιστάμενος από την Τεχνητή Νοημοσύνη, και την «υπακοή» στις μηχανές που κατασκευάζουν από «ειδήσεις»  έως «ποιήματα» και ό, τι ο καθείς επιθυμήσει του παρέχεται «πακέτο» χωρίς καν να καταβάλει την παραμικρή προσπάθεια, εθισμένος πλέον στο ετοιματζίδικο. Γι αυτή την σημερινή εποχή είχε γράψει ο Γιώργος Οικονομέας την ποιητική του συλλογή 45 χρόνια πριν, εκεί στα 1981. Θα τολμήσω να πω ότι, κατά έναν τρόπο… προφητικό, διέβλεψε την επέλαση της Τεχνητής Νοημοσύνης σχεδόν στα πάντα και χωρίς κανέναν ηθικό (τουλάχιστον) φραγμό. Τι κρίμα όμως για την Ελλάδα, όταν ο πρωθυπουργός ανακηρύσσει τη χώρα σε «ένα απέραντο γήπεδο όπου πρωτεύοντα ρόλο θα παίζει το AI με τις επενδύσεις που θα εισρεύσουν» συμμετέχοντας στο πεδίο της υπολογιστικής ισχύος των data centers και του AI Summit στο Νέο Δελχί στις 18.02.2026, καθώς και για τα γλωσσικά μοντέλα που θα προκύψουν, μιλώντας απλώς και αορίστως για ευρωπαϊκά αντίβαρα που θα εφαρμοστούν στο μέλλον, όταν αυτός ο αχαλίνωτος καλπασμός θα έχει επιτύχει του σκοπού του για τον οποίο εφευρέθη. Στο σημείο αυτό να σας μεταφέρω κάτι το οποίο υψηλόβαθμο στέλεχος σε Κολοσσό Ψηφιακών Εφαρμογών μου κατέθεσε, στο άκουσμα του οποίου προσωρινώς …έμεινα άφωνος: «Στο πολύ άμεσο, κοντινό μας μέλλον που διανύουμε, επέρχεται κατάργηση των Smartphones και σταδιακή αντικατάστασή τους με τα γυαλιά της Google σε συνεργασία με τo AI.Εξ ανάγκης πλέον, άπαντες θα φορούμε στο μέτωπο τις νέες μας οθόνες».

Πειραματιζόμενος για πρώτη φορά με το AI, σας ομολογώ ότι δεν άντεξα την πρόκληση, όπου εισερχόμενος στην «Μηχανή», της ζήτησα να μου γράψει ένα ποίημα, πληκτρολογώντας ακριβώς την απαίτησή μου: «Γράψε μου ένα ποίημα σχετικά με τις διαδηλώσεις». Σε χρόνο dt μου απέστειλε το παρακάτω, το οποίο σας παραθέτω αυτούσιο και με την στίξη του, επικολλώντας το στο κείμενο. Ιδού λοιπόν, τι μου ξεφούρνισε:

Ακολουθεί ένα ποίημα εμπνευσμένο από τις σκηνές καταστολής και την αστυνομική βία στις διαδηλώσεις:

Σιδερένια Σιωπή

Στην άσφαλτο που έβραζε, σ’ εκείνη την πορεία,
ζευγάρια μάτια σμίξανε, δυο κόσμοι, δυο αστεία.
Απ’ τη μία η κραυγή του “ως εδώ”, η δίψα για το φως,
κι απ’ την άλλη ο άκαρδος, ο μαύρος, ο βουβός.

Σειρήνες σκίζουν τον αέρα, χρώμα πορτοκαλί,
η πρώτη ριπή του χημικού, η πρώτη επιδρομή.
Δεν βλέπεις πρόσωπα πια, μόνο κράνη και στολές,
ασπίδες που χτυπούν ρυθμικά, σπασμένες αναπνοές.

Ένας νέος πέφτει στο πεζοδρόμιο, γκλομπ στο κεφάλι,
η αλήθεια πνίγεται στο αίμα, κι ας φωνάζουν “πάλι”.
Το δίκιο γίνεται έγκλημα, η διαμαρτυρία “ταραχή”,
και η βία απ’ τους “προστάτες” σέρνεται σαν στάχτη.

Μα η φωνή δεν χάνεται, στο δάκρυ και στο φόβο,
η μνήμη γράφει την ιστορία, κι ας είναι άδειος ο δρόμος.
Γιατί η βία της εξουσίας, σαν τον κρύο καπνό,
θα σκορπίσει στο αύριο, κι ο άνθρωπος θα μείνει όρθιος.

Σταύρος (εμπνευσμένο από το κλίμα της εποχής)

Και τώρα, μερικά ενδεικτικά αποσπάσματα με τους στίχους του δημοσιογράφου από την ποιητική του συλλογή: «ΜΗΝ ΠΕΡΠΑΤΑΣ ΠΙΑ ΜΕ ΤΑ ΤΕΣΣΕΡΑ ΜΑΣ ΚΥΚΛΩΝΟΥΝ»

Για του λόγου το αληθές, έγραφε ο Γιώργος Οικονομέας τότε:

Σελίδα 90:  «Αύριο – μεθαύριο,

                      τά ποιήματα

                      θά τά φτιάχνουν κομπιούτερς.

                      Περίμενε

                      νά μέ διαβάσεις…»

Σελίδα 81: «Στις αρχές

                      τής χιλιετηρίδας τής τρίτης,

                      θέλω νά δώ και σένα.

                      Θάχεις γλιτώσει τό ψυχιατρείο;

                      Θάχεις πεθάνει;

                      Θάχεις χοντρύνει;

                      Θάχεις βάλει φακούς επαφής;

                      Όπως καί νάναι,

                      όλοι μας τότε

                      θά βγούμε στή σύνταξη…»

Σελίδα 12: «Στίς αρχές

                      τής χιλιετηρίδας τής τρίτης,

                      οί μισοί από σας

                      θάναι στά ψυχιατρεία.

                      Εγώ θάχω πεθάνει.

                      Ζωντανός.»

Σελίδα 21: «…Κι όταν σωπάσουν οί φωνές

                      καί ξεθωριάσουν οί αφίσες,

                      στούς δρόμους καί τίς γειτονιές,

                      θάμαστε πάλι, όπως μάς βρήκες.

                      Σού στέλνω τώρα φέιγ-βολάν

                      πού τά σκορπούν στίς συγκεντρώσεις

                      κάτι χειρούργοι μέ γυαλιά

                      πού κάνουν τίς απονευρώσεις.»

Σελίδα 33: «Λένε πώς όλοι οί ποιητές,

                      τίς περισσότερες ώρες

                      ξευτιλίζονται.

                     Μήν τούς ακούς.

                     Όσο κρατάνε ακόμα

                     τήν ισορροπία τους

                     πάνω στό μολυβένιο τους σκοινί,

                     είναι πολύ αξιοπρεπείς.

                     Καί συμμορφώνονται…»

Όσο θα επιμένουν να υπάρχουν ακόμη άνθρωποι σκεπτόμενοι, η σταδιακή υποκατάσταση της ανθρώπινης δημιουργικότητας από κομπιούτερ, δεν θα βρίσκει χώρους να παρεισφρήσουν τα κάθε λογής υποκατάστατα, είτε αυτά Τεχνητή Νοημοσύνη λέγονται, είτε πλαστικές μαϊμούδες με data μπουκωμένες είναι. Η «Στέλλα» σου (1982) αγαπητέ μου δημοσιογράφε, είναι και η δική μας «Στέλλα», «Ο τρελός» σου (1982), είναι και ο δικός μας «Ο τρελός», και έχουμε το δικαίωμα – θαρρώ – να τους οικειοποιούμεθα τους στίχους σου, για τους δικούς μας λόγους: Τη «Στέλλα», για να μας κουρνιάζει σε μια ζεστή αγκαλιά, τον «Τρελό», για να μας φρονιμεύει.

Σ’ ευχαριστούμε για όσα μας έδωσες Γιώργο Οικονομέα! Αναμένουμε και άλλα πολλά ακόμη από ‘σένα. Άργησες ολίγο, νομίζω.

https://www.youtube.com/watch?v=cvsrHJ3l8sQ